Семиотические ограничения модернизации
ранних переводов Библии

Семиотические ограничения модернизации
ранних переводов Библии
Авторы (текстом)
Х. Дуда
ЛЮБЛИНСКИЙ КАТОЛИЧЕСКИЙ УНИВЕРСИТЕТ ИОАННА ПАВЛА II
Ключевые слова
переводы Библии на польский язык, модернизация старых переводов Библии, семиотика, московско-тартуская семиотическая школа, вторичные моделирующие системы
Аннотация

К самым важным переводам Библии на польский язык относятся католическая Библия Вуека (1599) и протестантская Гданьская
Библия (1632). В конце XIX в. стало ясно, что эволюция языка, изменения
в культуре и в религиозной жизни зашли настолько далеко, что без основательной модернизации древних переводов не обойтись. В следующем
веке пришли к выводу, что настало время сделать новый перевод Священного Писания на польский язык. В статье анализируется проблема модернизации библейских переводов в свете предположений московско-тартуской семиотической школы.

Список литературы

Егоров Б. Некоторые проблемы культурологии (на материале русской
жизни XIX в.) // Studia Rossica Posnaniensia. 1972. Т. 3. С. 3–19.

Егоров Б. Славянофильство, западничество и культурология // Труды
по знаковым системам. Тарту 1973. Т. 6. С. 265–275.

Иванов Б. Б., Лотман Ю. М, Пятигорский А. М., Топоров В. Н., Успенский Б. А. Тезисы к семиотическому изучению культур (в применении
к славянским текстам) // Лотман Ю. М. Семиосфера. Культура и взрыв.
Внутри мыслящих миров. Стати. Исследования. Заметки. СПб.: Искусство – СПб, 2010. С. 504–525.

Лотман Ю. М. Семиотика кино и проблемы киноэстетики. Таллин:
Ээсти Раамат, 1973.

Лотман Ю. М. Семиосфера. Культура и взрыв. Внутри мыслящих миров. Стати. Исследования. Заметки. СПб.: Искусство – СПб, 2010.

Лотман Ю. М. Структура художественного текста. М.: Искусство,
1970.

Лотман Ю. М., Пятигорский А. М. Текст и функция // Лотман Ю. М.
Семиосфера. Культура и взрыв. Внутри мыслящих миров. Стати. Исследования. Заметки. СПб.: Искусство – СПб, 2010. С. 434–442.

Мицкевич А. Конрад Валленрод. Историческая повесть, взятая из Летописей Литовских и Прусских (пер. С. П. Шевырёва) // Московский вестник. 1828. No 8. С. 369–390.

Руднев В. Словарь культуры XX века. Ключевые понятия и тексты. М.:
Аграф, 1999.

Успенский Б. А. Раскол и культурный конфликт XVII века // Сборник
статей к 70-летию проф. Ю. М. Лотмана / Тартуский ун-т. Каф. рус. лит.;
отв. ред. А. Мальтс. Таллин, 1992. С. 90–129.

Флоренский П. Храмовое действо как синтез искусств // Флоренский П.
Иконостас. Избранные труды по искусству. СПб.: Мифрил, Русская книга,
1993. С. 283–306.

Duda H. Pisać ikonę // Czterechsetlecie Unii Brzeskiej. Zagadnienia języka
religijnego. Red. Zenon Leszczyński. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL,
1998a. S. 125–133.

Duda H. «...każdą razą Biblią odmieniać». Modernizacja języka prze-
druków Nowego Testamentu ks. Jakuba Wujka w XVII i XVIII wieku. Lublin:
Towarzystwo Naukowe KUL, 1998b. 184 s.

Duda H. Wymowa literowa jako zastępczy wyznacznik sakralności w kazaniach // Poznańskie Spotkania Językoznawcze / Red. Zofia Krążyńska, Zygmunt
Zagórski. Poznań, 2002. T. 10. S. 29–34.

Górski K. Przekład Nowego Testamentu // Dziś i jutro. 1950. T. 6, No 5 (219).
S. 10.

Jakobson R. Поэзия грамматики и грамматика поэзии // Poetics. Poetyka.
Poetika. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1961. S. 397–417.

Jarco J. Święty Andrzej – Apostoł Rusi // Chrześcijanin w Świecie. 1988.
No 20 (89). S. 28–45.

Kotański W. Semiotyczne podstawy interpretacji symbolu religijnego (na
materiale japońskim) // Studia Semiotyczne. 1972. T. 3. S. 169–175.

Lisowski T. Ojcze nasz – przekład – modlitwa. Problem derytualizacji języka
polskich translacji biblijnych // Poradnik Językowy. 2016. No 5. S. 7–27.

Kucała M. Archaizmy językowe w modlitwach codziennych // Analecta Cracoviensia. 1995. T. 27. S. 203–209.

Ojcze nasz – nasz. Przekłady, parafrazy i inne literackie opracowania Modlitwy Pańskiej. Zebrał i opracował J. A. Choroszy. Wrocław, 2008. T. 1–2.

Oszajca W. Łagodność domu. Lublin: Wydawnictwo Lubelskie, 1984.

Piatigorski A. O możliwościach analizy tekstu jako pewnego typu sygnału //
Semiotyka kultury / Zebrał i opracował E. Janus, M. R. Mayenowa; przedmova
S. Żółkiewski. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1975. S. 114–129.

Różański J. Duch oryginału czy dosłowność? W kręgu zagadnień inkulturacji i tłumaczenia Nowego Testamentu na język gidarski // Język religijny
dawniej i dziś. Materiały z konferencji. Gniezno 15–17 kwietnia 2002 / Red.
S. Mikołajczak, T. Węcławski. Poznań: Wydawnictwo “Poznańskie Studia
Polonistyczne”, 2004. S. 352–363.

Stempowski J. Szkice literackie. Warszawa: Czytelnik, 1988. T. 2: Klimat
życia i klimat literatury.

Szymański T. O wielbłądzie w uchu igielnym // Język Polski. 1994. T. 74.
S. 379–381.

Urbańczyk S. Glosy do Modlitwy Pańskiej i Pozdrowienia anielskiego //
Język Polski. 1991. T. 71. S. 9–17.

Walczak B. Biblia a język. O warstwie biblijnej w polskiej frazeologii //
Życie i Myśl. 1984. T. 34, No 11/12. S. 28–39.

Wierusz-Kowalski J. Dramat i kult. Wyd. 2. Warszawa: Krajowa Agencja
Wydawnicza, 1987.

Wojtak M. Czy można mówić o stylu człowieczej rozmowy z Panem Bogiem? // Człowiek – dzieło – sacrum / Rеd. Stanisław Gajda, Helmut Jan
Sobeczko. Uniwersytet Opolski: Opole, 1998. S. 309–319.

Wojtak M. Styl religijny we współczesnej polszczyźnie // Stil. 2006. Т. 5.
S. 139–146.

Żyłko B. Semiotyka kultury. Gdańsk: Słowo/Obraz Terytoria, 2009.

Библиографическая ссылка